MASIC Methode
Gestructureerd onderzoek naar partnergeweld bij ouders
In het kort
-
De MASIC (Mediator's Assessment of Safety Issues and Concerns) is een wetenschappelijk onderbouwd, gestructureerd interview om alle vormen van partnergeweld in een scheidingscontext zichtbaar te maken: fysiek, psychisch, emotioneel, financieel, seksueel geweld, bedreigingen, stalking en dwingende controle (coercive control). Ontwikkeld door professoren Connie Beck (University of Arizona) en Bruce Sales (Arizona State University) en sinds 2014 internationaal toegepast in scheidingsbemiddeling en familierechtelijke contexten.
-
In de Verenigde Staten, Canada en Australië is screening met de MASIC standaard of zelfs verplicht bij scheidingen waar bezorgdheden bestaan. In België en Nederland wordt het instrument nog onvoldoende gebruikt. Praktijk Elpida is een van de weinige Vlaamse praktijken waar gecertificeerd MASIC-werk wordt aangeboden.
-
Voor wie?
-
Professionals (bemiddelaars, advocaten, magistraten, hulpverleners) die voor een specifieke cliënt of casus een onafhankelijk MASIC-interview willen laten uitvoeren in het kader van begeleiding, dossier of onderzoek
-
Individuele cliënten die hun eigen ervaringen met partnergeweld in een veilige, deskundige setting in kaart willen brengen als startpunt voor herstel
-
-
Wat levert het op?
-
Een gestructureerd, betrouwbaar beeld van wat er heeft gespeeld of nog speelt
-
Onderscheid tussen verschillende vormen van geweld (waaronder dwingende controle, vaak gemist door klassieke screenings)
-
Erkenning voor de respondent: het interview zelf wordt door velen als helend ervaren
-
Een feitelijk fundament voor verdere bemiddeling, hulpverlening, juridische beslissingen of therapeutisch werk
-
-
Praktisch: afgenomen door Eva Verween (gecertificeerd MASIC-assessor), in de praktijk in Melle of online via Zoom. Gemiddelde duur: anderhalf uur per persoon. Apart tarief voor administratieve verwerking en rapportage. Voor B2B-tarieven en alle voorwaarden, zie Tarieven en huisregels.
-
Wat ik niet doe:
-
Geen forensische rapportage of getuigenverklaring op eigen initiatief
-
Geen diagnose over de andere partij op basis van eenzijdig horen
-
Geen rechtsgeldige conclusies trekken die buiten de scope van het instrument vallen
-
-
Ik ben gecertificeerd MASIC-assessor
Wat is de MASIC-methode?
De MASIC (Mediator's Assessment of Safety Issues and Concerns) is een gestructureerd, wetenschappelijk onderbouwd screeningsinstrument om partnergeweld in een scheidingscontext systematisch in kaart te brengen.
Het instrument is in 2014 ontwikkeld door professoren Connie Beck (University of Arizona) en Bruce Sales (Arizona State University), op basis van decennialang onderzoek naar wat klassieke screenings vaak missen: dwingende controle, post-separation geweld, en patronen van escalatie die zich pas tonen wanneer de partner weggaat.
Waarom MASIC anders is dan andere screenings
Veel partnergeweld blijft onzichtbaar in standaard intakegesprekken of vragenlijsten. Slachtoffers vertellen niet spontaan over wat ze hebben meegemaakt, vaak omdat:
-
Ze het zelf niet als "geweld" benoemen (zeker bij dwingende controle of psychisch geweld)
-
Ze zich schamen of bang zijn voor de gevolgen van vertellen
-
Ze wantrouwen wat er met hun verhaal gebeurt
-
De vragen die hen gesteld worden, te oppervlakkig zijn om patronen bloot te leggen
De MASIC pakt dit anders aan. Het is geen vragenlijst die de respondent zelf invult, maar een gestructureerd interview met een opgeleide assessor.
De vragen zijn specifiek geformuleerd om herkenning op te roepen bij respondenten die hun ervaringen niet als geweld zouden benoemen.
Op die manier komen patronen aan het licht die in een algemene anamnese vaak verborgen blijven.
Wat dekt het MASIC-interview?
De MASIC brengt deze categorieën systematisch in kaart:
-
Psychologisch en emotioneel geweld
Bijvoorbeeld vernederen, intimideren, kleineren, dreigen, controleren via schuld of angst.
-
Dwingende controle, coercive control
Patronen van macht en controle, zoals isoleren, controleren van bewegingen, financiën, communicatie, beslissingen of ouderschap.
-
Dreiging met ernstig geweld
Bijvoorbeeld dreigen met ernstige verwonding, dood, wapens, zelfdoding als drukmiddel, of dreigen om kinderen af te nemen.
-
Fysiek geweld
Bijvoorbeeld duwen, slaan, schoppen, vastgrijpen, blokkeren, fysiek intimideren.
-
Ernstig fysiek geweld
Zwaardere vormen van fysiek geweld, zoals wurging, verwonding, geweld met wapens of geweld met ernstig letselrisico.
-
Seksueel geweld / seksuele dwang
Bijvoorbeeld gedwongen seksuele handelingen, druk, intimidatie of dwang rond seks.
-
Stalking
Bijvoorbeeld achtervolgen, voortdurend contacteren, opduiken op plaatsen, monitoren, digitaal volgen of andere vormen van ongewenste indringing.
-
Daarnaast bevraagt MASIC ook angst, veiligheidsbeleving, letsel en zorgen over bemiddeling/ouderschapsafspraken, maar die worden niet altijd als aparte “geweldsvorm” benoemd. Ze zijn wel klinisch en praktisch belangrijk bij de interpretatie van het risico.
-
Geweld vóór, tijdens en na de scheiding (apart bevraagd, omdat patronen kunnen veranderen rond een breukmoment)
Belangrijk: MASIC is een screeningsinstrument, geen bewijsinstrument of forensische conclusie op zich.
Het brengt signalen, patronen en veiligheidsrisico’s in kaart, idealiter aangevuld met dossierinformatie en collateral sources.
Wetenschappelijke verankering
De MASIC is gevalideerd in meerdere internationale studies en wordt aanbevolen door onder meer de Association of Family and Conciliation Courts (AFCC). In de Verenigde Staten, Canada en Australië wordt het instrument ingezet in scheidingsbemiddeling, familierechtelijke procedures en hulpverlening.
In België en Nederland is het gebruik nog beperkt, hoewel het probleem dat het aanpakt (onderdetectie van partnergeweld in scheidingscontext) hier niet kleiner is.
Erkenning en inzicht – cruciaal voor herstel
Erkenning is deel van het instrument
In tegenstelling tot een vragenlijst die afgevinkt wordt, is MASIC een gesprek waarin de respondent ruimte krijgt om te benoemen wat lang onbenoembaar was. Dat is geen toeval, het is bewust onderdeel van het ontwerp.
Veel respondenten geven aan dat ze tijdens of na het interview voor het eerst voelen dat hun ervaringen serieus genomen worden.
Dat ze gehoord zijn.
Dat de patronen die ze beleefden ook woorden hebben in een professionele setting. Voor sommigen is dat de eerste keer dat ze de ernst van wat ze meegemaakt hebben volledig kunnen erkennen, ook voor zichzelf.
Die erkenning vergroot de bereidheid om vervolgstappen te zetten: gerichte hulpverlening, veiligheidsmaatregelen, juridische actie of therapeutisch werk.
Maar zelfs los van die vervolgstappen heeft het interview een waarde op zichzelf.
Voor wie te maken kreeg met partnergeweld is gestructureerd erkend worden (helaas) zelden vanzelfsprekend.
Internationaal: de richting waar het veld op gaat
In de Verenigde Staten, Canada en Australië is screening op partnergeweld in scheidingsbemiddeling sterk geïntegreerd in de praktijk.
De Association of Family and Conciliation Courts (AFCC), het toonaangevende internationale netwerk van familierechtelijke professionals, beveelt het gebruik aan van wetenschappelijk onderbouwde screeningsinstrumenten waaronder MASIC, vooral in scheidingen waar bezorgdheden aanwezig zijn.
In Australië verplicht de Family Law Act sinds 2006 dat alle gecertificeerde scheidingsbemiddelaars screenen op partnergeweld voor ze een bemiddeling opstarten.
In België en Nederland is screening op partnergeweld bij scheiding nog niet structureel ingebed, terwijl onderzoek aantoont dat in meer dan de helft van complexe scheidingen vormen van partnergeweld voorkomen. Dwingende controle blijft daarbij vaak onder de radar van klassieke intakegesprekken.
Een paradigmashift is nodig
Verantwoorde beslissingen over kinderen en ouderschap, of het nu gaat om een omgangsregeling, een verblijfsregeling of een ouderschapsbemiddeling, vragen om feitelijk fundament.
Dat fundament leg je niet met een algemeen intakegesprek waarin je vraagt of er "iets is voorgevallen".
Dat fundament leg je met een instrument dat specifiek is ontwikkeld om te detecteren wat anders onzichtbaar blijft.
Daarom pleit ik voor systematische screening met de MASIC bij elke complexe scheiding waar bezorgdheden zijn over veiligheid, dynamiek of welzijn van het gezin.
Niet als formaliteit, maar als professionele zorgvuldigheid.
Niet om iemand schuldig te bevinden, maar om beslissingen te nemen op grond van wat er werkelijk speelt.
Wat biedt de MASIC?
De waarde van een MASIC-interview verschilt naargelang wie het laat afnemen en met welk doel. Hieronder de twee belangrijkste contexten waarin ik dit werk in Praktijk Elpida aanbied.
Voor jou als individuele cliënt
Als je zelf te maken kreeg of krijgt met partnergeweld, kan een MASIC-interview verschillende dingen voor je doen:
Erkenning. Je krijgt de ruimte om gestructureerd en in detail te benoemen wat er gebeurd is, vaak voor het eerst in een professionele setting. Veel cliënten ervaren dat alleen al als helend.
Helderheid voor jezelf. De gestructureerde aanpak helpt je om patronen te herkennen die je tot dan toe misschien zag als losse incidenten of als "iets dat erbij hoort". Het kan een belangrijke stap zijn in het serieus nemen van je eigen ervaring.
Een betrouwbare basis voor wat je kiest om volgende stappen te zetten. Dat kan therapie zijn, een doorverwijzing, een gesprek met je advocaat, of gewoon meer rust met de wetenschap dat je situatie helder in kaart is gebracht.
Een eerste landing voor herstel. Het MASIC-interview is geen therapie, maar wel een fundament waarop verder therapeutisch werk (Rewind, Hypnose, lichaamswerk, Parallel Solo Ouderschap) sterker kan ankeren.
Wat je niet via een MASIC-interview krijgt:
Geen rapportage gericht op justitie of de andere ouder, tenzij je specifiek opdracht geeft tot rapportage en het mandaat dat toelaat
Geen oordeel over wie schuldig is of wat er bewezen kan worden in een rechtszaak. Dat blijft werk voor andere instanties.
Voor jou als professional
Als bemiddelaar, advocaat, magistraat, hulpverlener of therapeut die met een specifieke cliënt of casus werkt, kan je een MASIC-interview laten uitvoeren door een onafhankelijke, gecertificeerde assessor.
Wat dat oplevert:
-
Objectieve screening op alle vormen van partnergeweld. Niet alleen fysiek, maar ook psychisch en emotioneel geweld, seksueel geweld, bedreigingen, stalking en dwingende controle (coercive control). De geweldscategorieën die het instrument structureel afdekt, lopen goed in lijn met wat in de internationale literatuur als de relevante geweldsvormen wordt erkend.
-
Detectie van wat klassieke screening mist. Vooral dwingende controle blijft vaak onder de radar bij standaard intakegesprekken of vragenlijsten. MASIC haalt dit naar boven, met specifiek geformuleerde vragen die herkenning oproepen bij respondenten die hun ervaringen niet zelf als "geweld" zouden benoemen.
-
Een feitelijk fundament voor verantwoorde beslissingen. Of het nu gaat om bemiddeling, ouderschapsplanning, omgangsregeling of doorverwijzing: een MASIC-interview brengt de context scherp in beeld en geeft je een onderbouwde basis voor wat je vervolgens beslist of adviseert.
-
Heldere rapportage indien gewenst. Op aanvraag voorzie ik een schriftelijk verslag van het interview, met inachtneming van de scope van het instrument: gestructureerde inventarisatie, geen forensische conclusies.
Wat een MASIC-interview voor professionals niet biedt:
-
Geen forensische uitspraak of getuigendeskundigheid in juridische zin
-
Geen diagnose van een persoonlijkheidsstoornis of psychiatrische aandoening
-
Geen eenzijdig oordeel over de niet-aanwezige partij.
MASIC werkt op basis van wat één partij rapporteert, en dat fundamentele gegeven blijft methodisch zichtbaar in de rapportage.
Wanneer is de MASIC-methode waardevol?
In scheidingscontexten met bezorgdheden over veiligheid
Wanneer er, voor of tijdens een scheidingsprocedure, signalen zijn die wijzen op mogelijk partnergeweld of dwingende controle, is een MASIC-interview vaak het moment waarop wat impliciet bleef expliciet wordt. Ook (en juist) wanneer de respondent zelf nog twijfelt of "het wel zo erg was", maakt het instrument vaak duidelijk wat klassieke gesprekken niet boven water krijgen.
Bij complexe of hoogconflictueuze scheidingen
In scheidingen waar conflict en strijd zwaar wegen, is het belangrijk om te onderscheiden of we te maken hebben met wederkerig conflict (situational couple violence in de typologie van Johnson) of met dwingende controle waarbij één partij systematisch macht uitoefent. Die twee patronen vragen radicaal verschillende benaderingen, en een MASIC-interview helpt dat onderscheid te maken op een feitelijk fundament.
Vóór bemiddeling of ouderschapsplanning
Voor bemiddelaars, advocaten en hulpverleners die ouderschapsplannen of omgangsregelingen helpen opstellen: een MASIC-interview voorafgaand kan voorkomen dat afspraken gemaakt worden in een context die fundamenteel onveilig is.
In Australië, Canada en grote delen van de VS is dit standaard praktijk. In België en Nederland nog niet, maar de waarde is dezelfde.
Voor wie zelf wil weten wat er gebeurd is
Voor mensen die hun eigen ervaringen gestructureerd in kaart willen brengen, niet voor justitie of derden, maar voor zichzelf. Vaak omdat ze willen begrijpen wat ze hebben meegemaakt. Soms als startpunt voor therapeutisch werk. Soms gewoon omdat erkenning op zich helend werkt.
In de context van re-integratietherapie
Wanneer er een traject van re-integratietherapie overwogen wordt en er bezorgdheden zijn over de veiligheid of de aard van eerdere bezorgdheden, kan een MASIC vooraf helpen om duidelijkheid te krijgen voor we starten. Dit is geen apart aanbod, maar een onderdeel van zorgvuldig werk in deze context.
Hoe verloopt een MASIC-interview bij Praktijk Elpida?
Een MASIC-interview verdient tijd. Niet omdat het procedureel veel stappen heeft, maar omdat de respondent ruimte nodig heeft om zijn of haar verhaal te kunnen vertellen op een manier die recht doet aan wat er werkelijk speelde.
Tijd en tempo
In Praktijk Elpida reken ik gemiddeld anderhalf uur per persoon voor een MASIC-interview. Geen gehaaste afhandeling van een vragenlijst, wel een gesprek waarin de structuur van de MASIC gevolgd wordt zonder dat de respondent zich onder druk gezet voelt om sneller te antwoorden dan past.
Voor sommige respondenten is dit het eerste moment waarop ze gestructureerd kunnen vertellen wat er gebeurd is. Tijd geven is dan niet alleen een procedurele keuze, het is een respect-keuze.
Werkwijze
Als gecertificeerd MASIC-assessor pas ik het instrument toe volgens de oorspronkelijke methodologie van Beck en Sales.
Dat betekent concreet:
-
Ik werk met de gevalideerde vragenlijst, niet met een vrije variant
-
Ik volg de gestructureerde opbouw die de acht categorieën systematisch afdekt
-
Ik documenteer wat de respondent zegt zoals het gezegd wordt, zonder eigen interpretatie aan te brengen
-
Ik vraag door waar de respondent zelf wil verduidelijken, en respecteer waar dat (nog) niet kan
En als er meer naar boven komt?
Soms wordt tijdens een MASIC-interview duidelijk dat er nog onverwerkte ervaringen of patronen zijn die om aandacht vragen.
In dat geval bespreken we samen, op jouw tempo en alleen als jij dat wenst, welke vervolgstappen passend kunnen zijn.
Dat kan therapeutisch werk in mijn praktijk zijn (Rewind, Ericksoniaanse Hypnose, lichaamsgericht werk, of een PSO-traject), of een doorverwijzing naar een collega die past bij wat jij nodig hebt.
Een MASIC-interview verplicht je tot niets verder. Maar voor wie er wel verder mee wil, ligt de basis na het interview helder op tafel.
Nuttige info
Locatie en setting
Het MASIC-interview kan plaatsvinden in mijn praktijk in Melle of online via Zoom, afhankelijk van wat voor de respondent het meest geschikt voelt.
Voorbereiding aanleveren
Om het interview zo volledig mogelijk te kunnen voeren, vraag ik om vooraf alle relevante documentatie aan te leveren. Denk aan:
-
Proces-verbalen (PV's)
-
Medische of andere professionele verslagen
-
Schriftelijke verklaringen van (bij voorkeur onafhankelijke) derden
-
Andere documenten die de situatie verduidelijken of ondersteunen
Bundel die stukken bij voorkeur in één Word-document of PDF, met een korte contextuele toelichting per document. Dat houdt het overzicht helder en beperkt extra administratiekosten.
Tarief
Het MASIC-interview wordt aangerekend aan 130€ per interview.
Dit kan online geboekt worden in mijn agenda of op factuur.
Voor de administratieve verwerking en rapportage (dossierstudie, schriftelijk verslag) geldt een apart tarief van €80 per uur, per begonnen kwartier, volledig transparant en steeds met factuur.
(Raadpleeg ook de pagina over tarieven en huisregels voor meer info.)
Combinatie met andere instrumenten
In dossiers waar zowel partnergeweld als zorgen om kinderen aan de orde zijn, wordt soms het MASIC-interview gecombineerd met een feitengericht kindinterview volgens het NICHD-protocol.
Beide instrumenten zijn gevalideerd, gestructureerd en bedoeld om een betrouwbaar feitelijk fundament te leggen, het ene voor de volwassen partner, het andere voor het kind.
In Praktijk Elpida ben ik gecertificeerd voor beide.