Narcist

Narcisme

Er heerst in de maatschappij verwarring rond de term "narcisme".

Het woord wordt vaak te pas en te onpas gebruikt om mensen te beschrijven die lastig zijn, die we niet leuk vinden, ... en dat holt de betekenis ervan uit en doet slachtoffers van echt narcistisch gedrag onrecht aan. Ze worden daardoor minder serieus genomen dan ze verdienen.

Narcistisch misbruik leidt tot trauma's en drama's. 

Het onbegrip door de maatschappij leidt tot hertraumatisering.

Narcistisch gedrag en de trauma's die erdoor ontstaan, worden door de maatschappij miskend.

Maar dat zegt meer over de maatschappij dan over narcisme op zich, want narcisme is wel degelijk zeer echt en het richt echte schade aan.

 

En los van eender welke benaming, onaanvaardbaar gedrag is en blijft onaanvaardbaar. Welk "etiket" we er ook zouden kunnen kleven. Schadelijk is schadelijk. En niemand heeft het recht om een ander op eender welke manier dan ook schade te berokken of pijn te doen, bewust of onbewust. Punt.

Eigenlijk is het bijzonder ongelukkig dat er ook een pathologische persoonlijkheidsstoornis is met "narcisme" in de titel.

Vaak wordt aangenomen dat wie de term "narcisme" of "narcist" gebruikt, een medische diagnose stelt. Maar "narcisme" en "narcistisch" staan ook gewoon in de Dikke Van Dale, tussen 240000 andere woorden. Het zijn woorden die een specifiek gedragspatroon beschrijven. Niets meer, niets minder.

"Narcisme" gaat dus over een gedragspatroon en dat patroon komt in vele gradaties voor.

Dat kan variëren van narcistische trekken tot effectief een persoonlijkheidsstoornis en alles daartussen. 

Vaak ontstaat narcistisch gedrag (in het spectrum van narcistische trekken tot persoonlijkheidsstoornis) door trauma in de kindertijd.

Niemand is verantwoordelijk voor de programmatie die hij (of zij) in de kindertijd meekrijgt, maar het is wel de verantwoordelijkheid van elke volwassene om die programmatie tegen het licht te houden en ze te veranderen als die anderen pijn doet.

We reageren op onze ervaringen op basis van wat we geleerd hebben en ons temperament en onze gezondheid enzovoort.

Een specifiek patroon van reacties heet narcistische persoonlijkheidsstoornis.
Narcisten kiezen er niet voor om narcisten te zijn.

MAAR... dat ik daar begrip voor heb, betekent niet dat het oké is om mij of andere mensen pijn te doen. 

Als ik een peuter met een machete tegenkom, kan ik me zorgen maken over de peuter, maar ik ga toch uit de weg zodat ik niet gewond raak.

Terwijl ze in hun eigen behoeften voorzien, doen veel mensen met narcistische persoonlijksstoornis de mensen om hen heen pijn.

Hun woorden en gedrag zijn zwaaiende, mentale machetes.

Ik geloof dat narcisten ons medeleven verdienen, maar medeleven houdt niet in dat we hen toestemming geven om andere mensen pijn te doen of dat we de schade die ze aanrichten negeren."

- Elinor Greenberg, Faculty New York Institute for Gestalt Therapy

Narcisten (M/V/X) zijn er.
Ze zullen altijd bestaan.
En we kunnen ze niet altijd uit ons leven houden.

We moeten dan leren omgaan met die situatie op een manier die ons en onze gezondheid (en die van onze kinderen) beschermt. ​

Wat je nodig hebt wanneer je narcisme meemaakt, is een bondgenoot die

  • Het zelf meegemaakt heeft en die empathisch en warm is.

  • Je graag wil helpen, die van nature graag mensen helpt, en die de competenties heeft om je te helpen.

  • Specialistische kennis heeft van Cluster B persoonlijkheidsstoornissen (en van de narcistische persoonlijkheidsstoornis in het bijzonder) en van complex trauma.

  • Focust op de toekomst en op lange termijn oplossingen. 

  • Je eerlijke feedback geeft.

Voor wie meer wil lezen over narcisme en een paar betrouwbare bronnen wil raadplegen: